Rata równa czy malejąca? Którą wybrać i ile różnią się koszty

Wybierając kredyt, bank zapyta Cię, czy chcesz spłacać go w ratach równych, czy malejących. To jedna z decyzji, które najmocniej wpływają na całkowity koszt kredytu, a często podejmuje się ją w pośpiechu.

Czym jest rata równa

Przy racie równej (nazywanej też annuitetową) co miesiąc płacisz tę samą kwotę. Zmienia się tylko jej skład:

• na początku większość raty to odsetki, a mała część to spłata pożyczonego kapitału,
• z czasem proporcje się odwracają i coraz więcej trafia na spłatę kapitału.

Zaleta: łatwo zaplanować domowy budżet, a pierwsza rata jest niższa niż przy racie malejącej. Dzięki temu bank może przyznać Ci wyższą kwotę kredytu.

Czym jest rata malejąca

Przy racie malejącej co miesiąc spłacasz taką samą część kapitału, a odsetki liczone są od kwoty, która jeszcze została do spłaty. Ponieważ dług szybko maleje, maleją też odsetki — i cała rata.

Zaleta: płacisz mniej odsetek łącznie. Wada: pierwsze raty są wyraźnie wyższe, więc potrzebujesz większej zdolności kredytowej.

Przykład liczbowy

Weźmy kredyt 100 000 zł na 10 lat z oprocentowaniem 6% rocznie, bez prowizji:

	Rata równa	Rata malejąca
Pierwsza rata	1 110,21 zł	1 333,33 zł
Ostatnia rata	1 110,21 zł	837,50 zł
Odsetki łącznie	ok. 33 225 zł	30 250 zł

Różnica w odsetkach to prawie 3 000 zł na korzyść raty malejącej. Im dłuższy okres i wyższe oprocentowanie, tym ta różnica rośnie.

Możesz to sprawdzić dla własnych liczb w naszym kalkulatorze raty kredytu.

Którą ratę wybrać

Ratę równą wybierz, jeśli:

• zależy Ci na stałym, przewidywalnym obciążeniu budżetu,
• Twoja zdolność kredytowa jest „na styk” i przy racie malejącej bank przyznałby mniej.

Ratę malejącą wybierz, jeśli:

• stać Cię na wyższe raty na początku,
• chcesz zapłacić jak najmniej odsetek.

Pamiętaj, że przy kredycie ze zmiennym oprocentowaniem obie raty zmienią się, gdy zmienią się stopy procentowe.

Na co uważać

Porównując oferty, patrz nie tylko na ratę, ale na RRSO i całkowitą kwotę do zapłaty. Te wartości bank musi podać w formularzu informacyjnym przed podpisaniem umowy. Więcej wyjaśniamy w tekście czym jest RRSO.